Muziek kan troosten, maar ook schuren. Soms is het een uitlaatklep, soms een spiegel. En steeds vaker een vorm van verzet. Wat gebeurt er als luisteren verandert in meedoen? Dit jaar is Sophie Straat gastcurator van Brainwash Festival.

We spraken Sophie over de staat van de wereld, the shape of us en over de belangrijke gesprekken van deze tijd.

Het thema van Brainwash Festival 2026 is the shape of us. Wat betekent dit thema voor jou?

Het betekent van alles voor mij. Ik denk veel na over het belang van, maar ook de keerzijde van autonomie. Er wordt ons al op heel jonge leeftijd aangeleerd dat je het moet opnemen tegen de rest. We worden systematisch met cijfers beoordeeld, om ervoor te zorgen dat we iets van onszelf maken. Hier tegenaan trappen werd mijn identiteit, is dat niet ironisch? Verzet is ook een individueel project. Het vormen van een identiteit, wat voor eentje dan ook, is jezelf als individu zien in plaats van als collectief. Terwijl: uiteindelijk gaat verantwoordelijkheid dragen over meer dan alleen je eigen toekomst. 

Wat hoop je als gastcurator toe te voegen aan Brainwash Festival?

Ik wil denk ik een ander narratief bieden, eentje waar we met z’n allen aan kunnen bouwen. Muziek en kunst hebben een culturele functie die verder gaat dan alleen plezier. Ze beïnvloeden onze verbeelding, onze relaties en de manier waarop we de werkelijkheid begrijpen: ons perspectief dus. Ik wil een cultuur creëren waarin we gebruik maken van onze vermogens als mens. Een narratief dat ons helpt kritisch te kijken naar het systeem, het te bevragen en het ook vooral niet voor lief te nemen.

Welke gesprekken moeten we echt voeren volgens jou in Nederland?

Praten over wat het betekent om een stem te hebben. En hoe belangrijk het is om op te boksen tegen een eenzijdig narratief. Weten wie je bent en waar je voor staat, betekent dat je je bewust kunt worden van je positie, en die positie kunt inzetten om dingen te veranderen. Vanuit daar kan je vragen stellen. Bijvoorbeeld over de taal die we gebruiken om dingen die we ervaren en begrijpen te beschrijven. En verder: wie doet er mee? Is er ruimte voor een proces? Voor reflectie? 

Waar ben jij hoopvol over als je kijkt naar hoe mensen vandaag de dag samenleven?

Er was een specifiek moment twee jaar geleden tijdens de studentenprotesten in Amsterdam, bij het bezetten van het Binnengasthuis – een gebouw van de Universiteit van Amsterdam. Er werd geëist dat de UvA haar banden met Israëlische organisaties bekend zou maken en zou verbreken. Voor het eerst in mijn leven had ik een gevoel van revolutie. We waren echt iets aan het waarmaken met zijn allen.

Als bezoekers één nummer van jou zouden luisteren vóór Brainwash Festival, welk nummer zou dat dan moeten zijn? 

Om 6 gaan we eten. Het liedje gaat over de banaliteit van het leven. Het bevraagt wat we aan het doen zijn terwijl er grote dingen, zoals genocide en oorlog, gebeuren: als de machteloosheid inslaat, is het enige dat je kan doen actie ondernemen. Demonstreren. En als dat soort acties worden gecriminaliseerd, kom je op een gegeven moment weer thuis na een arrest. Thuis in je huis met al je spulletjes, is alles weer ogenschijnlijk normaal, en is het alweer tijd om te bedenken wat je die avond gaat koken. Het liedje bevraagt het alledaagse leven, en hoe ervan te genieten, maar er ook over te rouwen. 

Luister naar Sophie Straat op Spotify en vol haar via Instagram!

meer over brainwash festival >>

scoor hier je tickets >>