Talk

Jong & Geleerd

Maak kennis met een nieuwe generatie filosofen. Zes promovendi in de filosofie vertellen over hun onderzoek en geven antwoorden op de vragen die er volgens hen nu het meest toe doen.

Roy Dings – Zelfbegrip en psychiatrie
Zelfmanagement is een sleutelbegrip in de geestelijke gezondheidszorg. Maar het begrip roept ook vragen op. Wie is bijvoorbeeld dat ‘zelf’ dat gemanaged moet worden? En als er een psychische stoornis bij je wordt geconstateerd, wat doet dat met je zelfbeeld?

Frank van Caspel – Mentale oorzaken
Al jaren breken filosofen zich het hoofd over de vraag hoe een mentale toestand menselijk gedrag kan veroorzaken. Ze zijn ervan overtuigd dat het mentale zijn grondslag heeft in het brein. Tegelijkertijd vinden ze het te kort door de bocht om te beweren dat mentale toestanden hetzelfde zijn als hersenprocessen. Maar als het mentale niet hetzelfde is als het brein, en het brein al ons gedrag lijkt te veroorzaken, wat doet het mentale er dan nog toe?

Jojanneke Vanderveen – Idealen en compromissen
Voor idealist Jojanneke Vanderveen kunnen politieke veranderingen vaak niet snel genoeg gaan. Tegelijk is ze ervan overtuigd dat de weg naar verandering geplaveid is met compromissen. Verandering gaat gepaard met frictie; het kan op weerstand stuiten, of tot chaos leiden. Machthebbers dienen hiermee rekening te houden. Pas dan kunnen dwingende maatregelen gerechtvaardigd zijn.

Marjolein Lanzing Privacy en apps
Bijna iedereen gebruikt ze wel: self-tracking technologieën zoals stappentellers, gezondheidsapps van Apple en Google, of de app Natural Cycles die vrouwen vertelt wanneer ze vruchtbaar zijn. Zonder erbij stil te staan, delen we op die manier privé-informatie met technologiereuzen. Maar moeten we dat zomaar accepteren? Zo nee, waarom niet? Of moeten we niet zo moeilijk doen?

Huub Brouwer – Verdienste en rechtvaardigheid
Al ruim veertig jaar speelt het begrip ‘verdienste’ geen rol meer in de politieke filosofie. Daarmee ging een belangrijk instrument verloren om bezigheden zoals (onbetaalde) zorg voor ouderen, musiceren of schrijven op waarde te schatten. Laat staan om daar een juiste beloning tegenover te zetten. Hoog tijd voor de rehabilitatie van verdienste, vindt Huub Brouwer. Zijn theorie over verdienste biedt ruimte om behalve de economische, ook de sociale bijdrage van burgers te waarderen. En ze schept mogelijkheden om topinkomens aan te pakken.

Sjoerd Griffioen Secularisatie
Volgens veel intellectuelen is religie passé: het is een ‘achterlijk’ fenomeen, dat onverdraagzaamheid bevordert en zelfstandig denken ondermijnt. Dat is tenminste wat velen onder secularisatie verstaan. Maar die opvatting van secularisatie is niet van zelfsprekend. Inmiddels laten sommige geesteswetenschappers ook een ander geluid horen. Volgens hen is de moderniteit niet zozeer in strijd met het christendom, maar vloeit die eruit voort. Wat zijn de vooronderstellingen achter deze twee visies op religie?

Dit programma is een samenwerking met The Young Philosophers, een initiatief van de Nederlandse Onderzoeksschool Wijsbegeerte (OZSW).

Brainwash Festival 19 - 26 okt 2019

Brainwash is hét denkfestival van vandaag waar grote denkers, kunstenaars, schrijvers, filosofen, dichters en wetenschappers een ander licht laten schijnen op de grootste vragen van onze tijd.

meer over het festival